معاویه نمونۀ بارز دشمنان اسلام

معاویه نمونۀ بارز دشمنان اسلام

آشنا شدن با تاریخ و شناختن افرادی که به حکومتهای ظالمانه رسیدهاند، برای ما روشن میسازد که گاهی یک فرد در تحوّلات و دگرگون ساختن کشور از یک ملّت بیشتر اثر داشته است .

اینگونه افراد را میتوان سازندگان تاریخِ تاریک کشورها دانست که با طرحها و نقشههای خود در تودههای مردم تحوّل ایجاد نموده و حکومت را به دست گرفته و به حکمرانی پرداختهاند!

متأسّفانه در بسیاری از دورانهای تاریخ ، افرادی بودهاند که هر یک فرد، بیشتر از یک ملّت در تحوّل کشور خود نقش داشتهاند.

آنها مکارترین و نابکارترین افراد جامعه بودهاند که توانستهاند با طرحها و نقشههای فریبنده و حیلهگریهای شگفتانگیز خود، مردم را افسون نموده و بر آنان حکومت کنند.

یکی از کسانی که نهتنها مورّخین و تاریخنگاران ، بلکه نزدیکترین افراد آنان ، آنها را مکّارترین فرد جامعه نامیدهاند، معاویه است .

معاویه که تا چند ماه قبل از رحلت پیامبر اکرم صلّی الله علیه وآله از سردمداران کفر و شرک بود، پس از رسیدن به حکومت شام ، چنان شامیان را افسون نمود که بسیاری از آنان گمان کردند پیامبر اکرم صلّی الله علیه وآله اقوام و نزدیکانی جز معاویه و بنی امیّه نداشته است .

او با طرفندها و حیلهگری هایی که در این راه به کار برد، نه تنها خود را یکی از نزدیکترین افراد به رسول خدا صلّی الله علیه وآله معرّفی کرد بلکه توانست شامیان را برای جنگیدن با نزدیکترین فرد به پیامبر اکرم صلّی الله علیه وآله یعنی حضرت امیر المؤمنین علی علیه السلام بسیج نماید.

بدیهی است که ممکن نیست نقشهها و طرحهایی که بتواند در یک ملّت تحوّل ایجاد نماید ساخته و پرداخته یک فرد عادّی باشد؛ بلکه اینگونه کارها و برنامهها، طرّاحیشده مغزهایی میتواند باشد که سرشار از مکر و حیلهگری باشد تا بتواند با سخنان دروغ و وعدههای خلاف ، آنان را سرگرم کند.

در تاریخ چه بسیار مکارانی بودهاند که توانستهاند با سخنان دروغ و وعدههایی که به ظاهر شادی آفرین است ، تودههای ضعیف را از خود خشنود سازند و با کمال دوروئی و نفاق مردم را به آرامش و سکوتِ خوارکننده دعوت نمایند.

معاویه از سردمداران اینگونه مکاران بوده است که توانست مردم را از حاکمان اصلی اسلام دور کند، و خود را که سردمدار دشمنترین دشمنان اسلام بوده است ، پرچمدار اسلام به مردم معرّفی کند.

«در تاریخ ، معروف است که از آغاز فجر اسلام ، بنی امیه از سرسختترین دشمنان اسلام بودهاند و این دشمنی را تا پایان حکومتشان ادامه دادند و اسلام را نپذیرفتند مگر پس از آنکه اسلام سرِ آنها را ـ در فتح مکه ـ به سنگ کوبید(1) و از تمامی وسایل و امکاناتشان در راه سرکوب اسلام استفاده نمودند امّا سرانجام با شکست مواجه گشتند و آنهنگام نیز که بالإجبار اسلام را پذیرفتند با تمامی قوا سعی در نابودی آن کردند و مظاهر جاهلیت را بار دیگر با اسلوبی نوین و با پوشش اسلام زنده نمودند.

و در نزد مورّخان معروف است که معاویه در میان عمیقترین جاهلیتهای قبیلگی رشد و نمو کرد، همانهایی که با اسلام درگیر شدند و سرانجام با شمشیر اسلام خاضع گشتند. وی در چنین فضایی رشد کرد و در بزرگسالی پس از فتح مکّه ، به مدینه آمد و (به ظاهر) اسلام پذیرفت . بنابراین وی فقط اندکی از عمرش را در پرتو اسلام زندگی کرد و لذا نتوانست صبغه الهی را به خود گیرد و صفات الهی اسلام را در وجود خود پرورش دهد. وی قادر نبود بر جامعهای که شعاع تمدّنش تا دوردستها را روشن کرده بود تأثیر گذارد.

معاویه از بارزترین نمادهایی بود که از تمامی مواضع سرسختانه قریش در برابر اسلام ، حمایت میکرد و هر که را که نشانی از اسلام اصیل داشت خاصّه صحابی عظیم الشأنی چون ابوذر و ابوالدرداء (و قرّاء اهل کوفه) را که در برابر او ایستادگی میکردند از جامعه ، طرد و تبعید نمود(2).

در واقع معاویه و پدر و مادرش جز اندکی پیش از وفات پیامبر اسلام صلّی الله علیه وآله اسلام را پذیرا نگشتند و در باطن ، مشرکانی سرسخت بودند. امّا آنطور که مورّخان میگویند، زیرکی و مکر و حیله فراوان معاویه  وی را یاری نمود که نیات سوء خود را پنهان دارد و در ظاهر خود را دلسوز اسلام و مسلمین جلوه دهد.»(3)

 -----------------------------------------------------

(1) نهج البلاغه : خطبه 41.

(2) شرح نهج البلاغه ابن ابى الحديد: 1 / 159 .

(3) نقش امامان معصوم علیهم السلام در حيات اسلام : 111.