ثواب نماز جناب جعفر طيّار
در حرم حضرت امام رضا عليه السلام
خواندن نماز جناب جعفر طيّار از جهاتى داراى اهميّت فراوان است:
الف) خواندن آن، در حرم حضرت امام رضا عليه السلام تأكيد شده است.
ب) در يكى از تشرّفات مشاهده شده است كه حضرت امام عصر عجّل اللَّه تعالى فرجه در بالاسر حرم حضرت امام رضا عليه السلام مشغول خواندن نماز جعفر طيّار بودند.
ج) حضرت امام رضا عليه السلام نماز جعفر طيّار مى خواندند: «احمد بن على انصارى از رجاء بن ابى ضحّاك نقل كرده است كه حضرت امام رضا عليه السلام در سفر خراسان هر شب بعد از هشت ركعت نماز، چهار ركعت نماز جعفر طيّار مى خواندند... .»(11)
د) حضرت امام رضا عليه السلام خواندن نماز جعفر طيّار را در روز دحو الأرض (بيست وپنجم ذيقعده) سفارش فرمودند.
مرحوم علّامه مجلسى مى گويد: به خطّ شيخ حسين بن عبدالصمد يافتم آنچه را كه عبارتش چنين است:
شيخ ابوطيّب حسين بن احمد فقيه ذكر نموده كه هر كس حضرت امام رضا عليه السلام يا يكى ديگر از ائمّه طاهرين عليهم السلام را زيارت كند و در حرم آن بزرگوار نماز جعفر طيّار بخواند، براى او در برابر هر ركعت نوشته شود ثواب كسى كه هزار حجّ و هزار عمره انجام داده و هزار بنده آزاد نموده، و هزار وقوف با پيامبر مرسل در راه خدا بجاى آورده باشد، و به هر گامى كه برداشته ثواب صد حجّ و صد عمره و آزادكردن صد بنده در راه خدا به او دهند، و صد حسنه برايش بنويسند و صد گناه از نامه عملش پاك نمايند.(12)
علّامه مجلسى رحمه الله در «زاد المعاد» مى نويسد: روايات درباره اين نماز متواتر است و مخالفان نيز اين نماز را مستحب مى دانند مگر اندكى از ايشان، ولى اكثر آنان به اعتبار عداوت باطنى كه با اميرالمؤمنين عليه السلام و نزديكان آن حضرت دارند، اين نماز را به عبّاس عموى پيغمبر صلى الله عليه وآله وسلم نسبت داده اند.
بعد از نوافل شبانه روزى، نمازى به حسب صحّت سند و كثرت ثواب به اين نماز نمى رسد.(13)
* * *
مرحوم علّامه مجلسى احكام اين نماز را در چند مقصد بيان نموده كه خلاصه آن را مى آوريم:
اوّل: بدان كه مشهور ميان علما آن است كه نماز جعفر را به جاى نوافل شبانه روزى مى توان انجام داد كه به جاى هر دو حساب شود و همچنين به نيّت قضاى نافله مى توان انجام داد و احاديث بر اين مضامين وارد شده است.
دوّم: در روايات وارد شده است و اكثر علما گفته اند: كسى كه ضرورتى و تعجيلى داشته باشد، مى تواند نماز جعفر را بدون تسبيحات بجا آورد و تسبيحات را در راه بخواند.
سوّم: در حديث صحيح وارد شده است: كسى كه دو ركعت از نماز جعفر را بخواند و براى او كار ضرورى پيش آيد، مى تواند دنبال آن كار برود و دو ركعت ديگر را در وقت ديگر بخواند و اگر بدون عذر چنين نكند و همه را با هم بخواند بهتر است.
چهارم: روايت معتبرى از حضرت قائم عليه السلام وارد شده است كه اگر كسى تسبيحات نماز جعفر را فراموش كند، هر وقت به خاطرش آمد بخواند.
پنجم: در تعيين سوره هايى كه مستحبّ است در اين نماز خوانده شود اختلاف است و مشهور آن است كه در ركعت اوّل (بعد از سوره حمد) «إِذا زُلْزِلَت» و در دوّم «وَالْعادِيات» و در سوّم «إِذا جآءَ نَصْرُ اللَّهِ» و در چهارم «قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ» بايد خواند.
و ابن بابويه و پدرش در ركعت اوّل «وَالْعادِيات» و در ركعت دوّم «إِذا زُلْزِلَت» گفته اند.
و در روايتى در ركعت اوّل «إِذا زُلْزِلَت» و در دوّم «إِذا جآءَ نَصْرُ اللَّهِ» و در سوّم «إِنَّاأَنْزَلْناهُ» و در چهارم «توحيد» وارد شده است.
و در روايت صحيحى فرموده اند كه در هر ركعت «قُلْ يا أَيُّهَا الْكافِرُونَ» و «قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ» هر دو را بخواند.
و در روايتى وارد شده است: هر سوره را كه مى خواهد بخواند، و ابن بابويه گفته است: همه را با سوره «توحيد» مى تواند بجا آورد و ظاهراً همه خوبست؛ اگرچه اوّل و سوّم افضل است.
ششم: مشهور آن است كه تسبيحات را بعد از سجده دوّم ركعت اوّل و سوّم نشسته مى خواند و بعضى گفته اند بعد از برخاستن به ركعت ديگر پيش از قرائت مى خواند وعمل به مشهور اولى است.
هفتم: بعضى گفته اند كه چهار ركعت را به يك سلام بخواند و مشهور و اقوى دو سلام است چنانچه گذشت.
هشتم: مشهور ميان علماء آنست كه تسبيحات اين نماز را پيش از ركوع و بعد از قرائت بايد خواند و ابن بابويه موافق بعضى از روايات قائل شده است كه مخيّر است ميان آنكه پيش از قرائت بخواند يا بعد از قرائت و عمل به مشهور اقوى و اولى است.(14)
11) رك: عيون اخبار الرضا عليه السلام: 178/2.
12) بحار الأنوار: 137/100، مستدرك الوسائل: 233/6 و 402/10.
13) زاد المعاد: 520.
14) زاد المعاد: 520.
بازديد امروز : 156738
بازديد ديروز : 228689
بازديد کل : 123900642
|