خودشناسى و مكاشفه
از بزرگترين رازهاى خود شناسى اين است كه بدانيم:
نفس مجمع اضداد است و همچون كانونى كه افراد نيك و بد را در خود جاى مى دهد، نفس نيز خوبيها وبديها را در خود جاى مى دهد. نفس مى تواند دوستى و دشمنى با يك فرد يا يك موضوع را در خود قرار دهد. مى تواند افكار، انديشه ها و عقايد صحيح و اشتباه را در خود جمع كند.
بنابر اين با آگاهى از اين حقيقت، تا نفس به مراحل عالى نرسيده و تكامل نيافته باشد، نمى توانيم همه آثار و دريافتهاى او را صحيح و سالم بدانيم. براى توضيح مطلب مى گوئيم: دريافتهاى نفس و مكاشفات، به طور كلّى به سه دسته تقسيم مى شوند:
1 - مكاشفات رحمانى
2 - مكاشفات شيطانى
3 - مكاشفات نفسانى
1 - مكاشفات رحمانى، از الهام ملائكه سرچشمه مى گيرند. اگر چه اندك و كميابند، ولى داراى حقيقت بوده و صحيح هستند.
2 - دستۀ ديگر از مكاشفات را، عوامل شيطانى ايجاد مى كنند و بر فرض در موردى يا در مواردى خبر صحيح و درستى را ارائه دهند، نبايد به آنها اعتنائى كرد و گرنه كمكم در انسان نفوذ نموده و بر او مسلّط مى شوند و با مرور زمان، انسان به اين گونه مكاشفات خو مى گيرد و شيطان نيز به القاء اين گونه مكاشفات بر او عادت مى نمايد.
چه بسيار انسانهايى كه بر اثر عدم علم و آگاهى و دور بودن از راهنماييهاى حياتبخش خاندان وحى، خود را به اين گونه مكاشفات و خيالات آلوده ساختند و عمر خود را به گمان آن كه داراى بزرگترين حالات روحى و معنوى هستند، از دست دادند.
3 - دستۀ سوّم، مكاشفات نفسانى هستند. صحّت اين گونه مكاشفات و بطلان آنها بستگى به صفاى نفس و نورانيّت آن دارد. اگر كسى همچون سلمان و ابوذر به درجه كمال رسيده باشد، همۀ مكاشفات او صحيح است. ولى اگر به تكامل نرسيده باشد، چون افكار، انديشهها و اعتقاداتى كه در اعماقِ نفس او وجود دارد، در مكاشفات و دريافتهاى نفسانىِ او مؤثّر هستند صحّت مكاشفات او بستگى به ارزش افكار و عقايد او دارد.
بنابر اين انسان نمىتواند صحّت مكاشفات خود را در صورتى كه اعماق وجودش را از اعتقادات و افكار و خيالات اشتباهى كه در او انباشته شده پاك نساخته، تضمين كند.
زيرا مكاشفات نفسانى در بسيارى از موارد، از آنچه در نفس انباشته و نگه داشته شده است، سرچشمه مىگيرد و چون نفسهايى كه به تكامل راه نيافتهاند، مجمع حق و غير حق و كانون امور صحيح و باطل هستند؛ نبايد به هر گونه مكاشفهاى اعتماد و اعتقاد پيدا نمود. و همان بهتر كه به جاى توجه به اين گونه مكاشفات و الهامات، به سوى تكامل و خود سازى بر مبناى راهنماييهاى اهل بيت عليهم السلام كه آشنا با تمامى اسرار وجود هستند، روى آوريم.
بنابراين هر كه جوياى به دست آوردن مكاشفات و تشنه دارا بودن اين حالات است، لازم است اوّل به «خود سازى» بر مبناى موازين مكتب وحى بپردازد؛ تا نفس و هواهاى آن در مكاشفات او نقشى نداشته باشند.
بازديد امروز : 0
بازديد ديروز : 199967
بازديد کل : 125101236
|